Ken je grens!
Iemand die heel dichtbij komt staan, een arm om je middel slaat, zich tegen je aandrukt, opmerkingen maakt over je uiterlijk, achter je aan blijft lopen, een kus afdwingt, méér wil... Soms kan je het best leuk en opwindend vinden en wordt het ‘versieren’ of ‘lief zijn’ genoemd. Soms zijn die gedragingen heel ongewenst. Je tracht dat duidelijk te maken, maar tevergeefs, want de ander denkt dat je met ‘neen’ toch ook wel een beetje ‘ja’ bedoelt.
Opkomen voor jezelf, weerbaar optreden in situaties waarin anderen je grenzen niet respecteren, duidelijk laten merken wat je wel en niet graag hebt... Het is iets wat je kan leren. Een aantal tips.
1. Neen zeggen is een recht
Jij bepaalt zelf je grenzen. Als je een bepaalde opmerking of aanraking niet leuk vindt, dan mag je daar gerust iets over zeggen. Laat je niet in een hoekje drummen. Je hoeft helemaal niet vriendelijk, beleefd of sociaal te zijn tegenover mensen die je grenzen niet respecteren. Zeg ook neen met je lichaam.
2. Op A volgt niet noodzakelijk B
Zelf je grenzen bepalen is niet altijd eenvoudig. Strelen, aanraken, zoenen kan best opwindend zijn. Maar als de ander plotseling meer van je eist dan je eigenlijk wilt en prettig vindt, heb je altijd het recht om stop te zeggen. Voel je niet schuldig. Je lijf is van jou.
3. Maak je grenzen niet te soepel
Baken je grenzen zo duidelijk mogelijk af en blijf consequent. Je kunt tot op zekere hoogte rekening houden met de gevoelens van de ander, maar ga daar niet te ver in. Cijfer jezelf niet weg omdat je de ander niet wilt kwetsen.
4. Vertrouw je eigen gevoelens en vermijd gevaarlijke situaties
Voel je aan dat er iets mis is met een bepaalde situatie, dan zal dat meestal wel kloppen ook. Negeer die ‘innerlijke stem’ dus nooit. Als je met iemand, vreemd of bekend, afspreekt of mee gaat, vraag je dan drie dingen af. Heb ik hier een ja-gevoel bij? Weet iemand waar ik ben? Kan ik iemand bereiken als er iets zou gebeuren? Als je één van die drie vragen met neen moet beantwoorden, ga dan niet.
5. Reageer en word boos als het nodig is
Doen alsof er niets aan de hand is en stilletjes hopen dat de ander wel zal ophouden, helpt meestal geen zier. Negeer de situatie niet, grijp in en doe dat heel kordaat als het echt moet. Merk je dat de ander je boodschap niet wil begrijpen, niet naar je luistert en je blijft lastigvallen, dan maak je je gewoon boos. Herhaal wat je gezegd hebt met nog meer nadruk, verhef je stem en aarzel niet om een flinke scène te maken. Kijk kwaad en glimlach absoluut niet!
6. Praat erover
Praat erover als jouw grens overschreden is. Als de ander daar geen oren naar heeft, of als je bang bent van de reactie, neem dan iemand in vertrouwen. Blijf er niet alleen mee lopen.
Respecteer iemands grens!
Ook voor de andere partij hebben we een aantal tips en gedragsregels. Het overgrote deel van de seksuele overtredingen doet zich voor tussen mensen die elkaar kennen: tussen partners in een relatie, tussen vrienden, tussen kennissen. Met andere woorden, het kan ook jou overkomen dat je de grenzen van een ander overschrijdt. Hou daarom het volgende in gedachten:
1. Jouw wil is geen wet
Je mag zeggen wat je graag zou willen, wat je leuk vindt. Maar ga er niet van uit dat de andere dat ook wil. De ‘tegenpartij’ heeft ook grenzen en wensen. Luister daarnaar. Wees niet opdringerig.
2. Let op de signalen van de ander
Let op de lichaamstaal van de ander. Wegkijken, wegduwen of een gespannen houding zijn signalen die aangeven dat de andere persoon je gedrag niet leuk vindt.
3. A is nog geen garantie voor B
Ga pas door met aanraken als de andere positieve signalen geeft. Wanneer je twijfelt, is het beter om eerst te vragen of het zo goed is, of het mag.
4. Laat je niet opjutten
Vriend(inn)en die je van een afstand aansporen om verder te gaan, die je uitdagen, die je “durf” op de proef stellen zijn meestal zelf zwakkelingen op het vlak van het liefdesspel. Of zij hebben totaal geen respect voor iemand anders. Ook niet voor jou!
5. Geef je fouten toe
Als je te hard van stapel gelopen bent, moet je kunnen zeggen: het spijt me, het had niet mogen gebeuren. Probeer ervan te leren. Maar zorg er in eerste instantie voor dat het niet zover komt!